काठमाडौँ । संयुक्त राष्ट्रसंघले गाजामा अनिकाल (Famine) को औपचारिक घोषणा गरेको छ। मध्यपूर्वमा पहिलो पटक अनिकाल परेको हो। विज्ञहरूले गाजामा पाँच लाखभन्दा बढी मानिस ‘विनाशकारी’ भोकमरीको सामना गरिरहेको चेतावनी दिएका छन्।
संयुक्त राष्ट्रसंघका उच्च अधिकारीहरूले युद्धग्रस्त गाजामा सहायता वितरणमा इजरायलले ‘सुनियोजित अवरोध’ पुर्याएको आरोप लगाएका छन्। तर, इजरायलको विदेश मन्त्रालयले गाजामा अनिकाल परेको घोषणा हमासको प्रचारमा आधारित भएको दाबी गरेको छ।
अनिकालको मूल्याङ्कन ‘इन्टिग्रेटेड फुड सेक्युरिटी फेज क्लासिफिकेसन इनिसियटिभ (आईपीसी)’ ले गरेको हो। उक्त निकायका अनुसार गाजामा हाल करिब १० लाख मानिस बसोबास गर्छन्। तीमध्ये पाँच लाखभन्दा बढीले दैनिक खाद्यान्न संकट र कुपोषणको गम्भीर असर भोगिरहेका छन्। पाँच वर्षमुनिका ३० प्रतिशत बालबालिका कुपोषित छन् भने प्रत्येक १० हजार जनसंख्यामा कम्तीमा दुई जनाको मृत्यु दैनिक भोकमरी वा कुपोषणसँग सम्बन्धित रोगका कारण भइरहेको छ।
रोमस्थित आईपीसीले सन् २०२५ अगस्ट १५ सम्ममा गाजाको सम्पूर्ण प्रशासनिक प्रान्तमा अनिकाल पुष्टि भएको जनाएको छ। सेप्टेम्बरसम्ममा देइर अल–बालाह र खान युनिस प्रान्तहरूमा पनि यो संकट फैलने अनुमान गरिएको छ। यसले गाजाको कुल जनसंख्याको तीन चौथाईभन्दा बढी, करिब ६ लाख ४१ हजार मानिसलाई प्रत्यक्ष प्रभावित गर्ने बताइएको छ।
आईपीसीले यो अवस्थालाई ‘पूर्ण रूपमा मानव सिर्जित संकट’ भनेको छ। मार्चमा इजरायलले गाजामा राहत आपूर्तिमा पूर्ण प्रतिबन्ध लगाएको थियो भने मे महिनाबाट अत्यन्त सीमित मात्रामा सहायता प्रवेश गर्न अनुमति दिएको थियो। यसै कारण गाजामा खाद्यान्न, औषधि र ईन्धनको गम्भीर अभाव उत्पन्न भएको संयुक्त राष्ट्रसंघले जनाएको छ।
