काठमाडौं । नेपालका दुई नदीको संगम क्षेत्रमा ठूलो ताल बनेपछि त्यसको पानी बाहिरिएर बाढीको जोखिम बढेको छ । चीनको जलस्रोत मन्त्रालयले ताल फुट्ने जोखिम उच्च रहेको भन्दै आगामी तीन दिनलाई विशेष सतर्कताको अवधि मानेर निगरानी बढाएको जनाएको छ ।
चीनको सरकारी सञ्चारमाध्यम ग्लोबल टाइम्सका अनुसार नेपालमा छोचेन खोला र पुरेपू त्साङ्पो नदीको संगम नजिकै ठूलो ‘ब्यारियर लेक’ अर्थात् नदी थुनिएर बनेको ताल निर्माण भएको हो । बिहीबार बिहानसम्म उक्त तालमा करिब २० लाख घनमिटर पानी जम्मा भइसकेको र तालबाट पानी बाहिरिनसमेत थालेको जनाइएको छ ।
चीनको जलस्रोत मन्त्रालयका अनुसार आगामी तीन दिनमा थप करिब ३० लाख घनमिटर पानी तालमा जम्मा हुने अनुमान गरिएको छ । पानीको मात्रा निरन्तर बढ्दै गएपछि तालको बाँध फुट्ने जोखिम उच्च रहेको चिनियाँ अधिकारीहरूले बताएका छन् ।
सम्भावित जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै चीनले तालको अवस्थाबारे निरन्तर निगरानी गरिरहेको छ । ताल फुटेमा त्यसबाट निस्कन सक्ने बाढीको सम्भावित प्रभावबारे पूर्वानुमान तथा बाढीको नमुना अध्ययनसमेत भइरहेको जनाइएको छ । यसबाट सम्भावित विपद्का अवस्थामा उद्धार तथा राहतका लागि आवश्यक तयारी गर्न सहयोग पुग्ने चीनको भनाइ छ ।
यसैबीच, नेपाल–चीन सीमावर्ती क्षेत्रमा भएको पहिरो र बाढीजन्य घटनापछि चीनतर्फ पनि उद्धार तथा राहतका काम तीव्र पारिएको छ । नेपालतर्फबाट सुरु भएको ठूलो पहिरो चीनको दक्षिणपश्चिमी सिजाङ स्वायत्त क्षेत्रस्थित जिरोङ बन्दरगाह आसपाससम्म पुगेको जनाइएको छ ।
चिनियाँ पक्षका अनुसार विपद्मा परी बिहीबार बिहानसम्म तीन जनाको मृत्यु पुष्टि भएको छ भने दुई जनाको उद्धार गरिएको छ । अझै ५५८ जना बेपत्ता रहेको र बेपत्तामध्ये २६० जना विदेशी नागरिक रहेको जनाइएको छ ।
उद्धारमा चिनियाँ जनमुक्ति सेना, इन्जिनियरिङ टोली, सञ्चार सेवा प्रदायक तथा विभिन्न राहत संस्थाका जनशक्ति र उपकरण परिचालन गरिएको छ । लगातारको वर्षा, कठिन भौगोलिक अवस्था र थप विपद्को सम्भावनाका कारण उद्धार कार्य थप चुनौतीपूर्ण बनेको चिनियाँ पक्षले जनाएको छ ।
नेपालमा बनेको ताल फुट्ने सम्भावना उच्च रहेकाले आगामी तीन दिन नदी आसपासका क्षेत्रमा थप जोखिम हुन सक्ने देखिएको छ । ताल फुटेमा एक्कासि ठूलो परिमाणमा पानी तलतर्फ बग्न सक्ने भएकाले नदी तटीय क्षेत्रमा विशेष सतर्कता आवश्यक देखिएको छ ।
